“Ortaya koymak” mı “ortaya konmak” mı?

  • Doğru Yazım Ortaya koymak
  • Karıştırılan Kelime ortaya konmak

“Ortaya koymak” ve “ortaya konmak” birbiriyle karıştırılabilir. Bu sayfada ele alınan doğru yazım “Ortaya koymak”dır.

Ortaya koymak Nasıl Yazılır?

Ortaya koymak, bir düşünceyi, eseri, kanıtı veya sonucu üretip görünür hâle getirmek; açıkça sunmak anlamında kullanılan birleşik fiildir.

Bir öznenin bir şeyi üretmesi veya sunması anlatılıyorsa doğru kullanım “ortaya koymak”tır. Ancak “ortaya konmak” da tamamen yanlış değildir; edilgen yapıda bir şeyin başkası tarafından sunulmasını anlatır.

“Yeni bir görüş ortaya koymak” etken, “yeni bir görüş ortaya kondu” ise edilgen anlatımdır. Hangi biçimin kullanılacağı cümlenin öznesine ve anlatım yönüne bağlıdır.

Örnek Cümleler

  • Araştırmacı yeni bir kuram ortaya koydu.
  • Ekip kısa sürede başarılı bir ürün ortaya koymayı başardı.
  • Toplantıda farklı çözüm önerileri ortaya kondu.
  • Rapor, sorunun boyutunu açıkça ortaya koyuyor.
  • Bu iddiayı destekleyen güçlü kanıtlar ortaya konmalıdır.

Yazım Kuralı

Bir kişi veya kurumun düşünce, öneri, eser ya da çözümü aktif olarak sunması anlatılıyorsa ortaya koymak kullanılır. Fiilin öznesi işi yapan taraftır.

“Yeni bir görüş ortaya koymak”, “başarılı bir eser ortaya koymak” ve “kanıtları ortaya koymak” gibi kullanımlarda yardımcı fiil koymaktır.

Sık Yapılan Hata

Aktif bir öznenin yaptığı işi anlatan cümlelerde “ortaya konmak” kullanılması, fiilin çatısını ve cümlenin anlamını bozar.

“Araştırmacı yeni bir yöntem ortaya kondu.” yanlıştır. Doğru kullanım “Araştırmacı yeni bir yöntem ortaya koydu.” şeklindedir. Yanlış biçimin günlük kullanımda sık görülmesi, onun standart yazım olduğu anlamına gelmez.

Ek Bilgi

Ortaya konmak bütünüyle yanlış değildir; edilgen cümlelerde doğru kullanılabilir: “Yeni öneriler toplantıda ortaya kondu.”

Özne işi yapıyorsa ortaya koymak, işin kim tarafından yapıldığı geri planda kalıyorsa ortaya konmak tercih edilir. Sözcüğün kesin anlamı, kullanıldığı cümlenin konusu ve bağlamıyla birlikte değerlendirilmelidir.

Yorumlar

Görüşlerinizi paylaşın veya diğer okuyucuların yorumlarını inceleyin.

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz paylaşabilirsiniz.
Yorum Yap

Yorumunuz yayımlanmadan önce kontrol edilebilir.

E-posta adresiniz yayımlanmaz. Gerekli alanlar ile işaretlenmiştir.