“Yanardağ” mı “yanar dağ” mı?

  • Doğru Yazım Yanardağ
  • Karıştırılan Kelime yanar dağ

“Yanardağ” ve “yanar dağ” birbiriyle karıştırılabilir. Bu sayfada ele alınan doğru yazım “Yanardağ”dır.

Yanardağ Nasıl Yazılır?

Yanardağ, yerin derinliklerindeki magmanın yeryüzüne çıktığı veya geçmişte çıkmış olduğu, çoğunlukla koni biçimindeki jeolojik oluşuma verilen addır. Kelime “volkan” sözüyle aynı kavram alanında kullanılır.

Jeolojik terimin doğru yazımı “yanardağ” şeklindedir. “Yanar dağ” ise bu terim kastedildiğinde yanlış olur; ancak “geceleri ateşleri yanar dağ” gibi gerçek bir sıfat-fiil grubunda ayrı yazılabilir.

“Aktif yanardağ”, “sönmüş yanardağ”, “yanardağ patlaması” ve “yanardağ külü” gibi kullanımlarda kelime bitişik yazılır. Terimin ek almış biçimlerinde de bu yapı değişmez.

Örnek Cümleler

  • Bölgedeki yanardağ uzun yıllar sonra yeniden faaliyete geçti.
  • Yanardağ patlaması çevredeki yerleşimleri etkiledi.
  • Araştırmacılar sönmüş yanardağın çevresinde inceleme yaptı.
  • Kül bulutu, yanardağdan kilometrelerce uzağa taşındı.
  • Uzak köylerden bakıldığında geceleri ateşleri yanar dağ hemen fark ediliyordu.

Yazım Kuralı

Belirli bir jeolojik oluşumun adı olan yanardağ, kalıplaşmış birleşik kelime olarak bitişik yazılır. Kelime ek aldığında yanardağın, yanardağa, yanardağdan biçimleri kullanılır.

“Yanar” kelimesi yüklemsi veya sıfat-fiil görevinde bağımsız anlam taşıyorsa “dağ” isminden ayrı yazılabilir. Bu durumda söz konusu yapı jeoloji terimi değil, yanma özelliğiyle nitelenen bir dağı anlatır.

Sık Yapılan Hata

Kelimenin “yanar” ve “dağ” biçiminde iki anlaşılır parçadan oluşması, terimin ayrı yazılmasına yol açar. Ancak tek bir jeolojik kavram karşılandığında birleşik yazım kullanılmalıdır.

“Etna, etkin bir yanar dağdır.” yazımı yanlıştır. Doğru cümle “Etna, etkin bir yanardağdır.” şeklindedir.

Ek Bilgi

Yanar dağ söz grubu dil bilgisi bakımından her durumda yanlış değildir. “Ateşleri yanar dağ” örneğinde “yanar”, “dağ” kelimesini niteleyen bağımsız bir sözdür.

Jeoloji terimi ile sıradan söz grubunun anlamları farklı olduğu için kayıtta ikili anlam seçeneği işaretlenmiştir. Terim yanardağ, gerçek niteleme ise yanar dağ olarak yazılır.

Yorumlar

Görüşlerinizi paylaşın veya diğer okuyucuların yorumlarını inceleyin.

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz paylaşabilirsiniz.
Yorum Yap

Yorumunuz yayımlanmadan önce kontrol edilebilir.

E-posta adresiniz yayımlanmaz. Gerekli alanlar ile işaretlenmiştir.