Doğru yazım “Döndürmek” şeklindedir. “Döndermek” yazımı bu kullanım için yanlıştır.
Bir şeyi kendi ekseni veya belirli bir nokta çevresinde hareket ettirmek, yönünü değiştirmek ya da geri çevirmek anlamında döndürmek fiili kullanılır. Sözcük gerçek ve mecaz anlamlarda oldukça yaygındır.
Standart yazı dilindeki doğru biçim “döndürmek” şeklindedir. “Döndermek” yazımı yanlıştır. Kelime “dönmek” fiilinden “-dür” ettirgenlik ekiyle türetilir.
“Tekerleği döndürmek”, “başı döndürmek”, “aracı geri döndürmek” ve “işi kazanca döndürmek” gibi kullanımlarda “dür” bölümü korunur.
Döndürmek, “dön-” fiil köküne ettirgenlik anlamı veren “-dür” ekinin getirilmesiyle oluşur. Doğru yapı “dön-dür-mek” şeklindedir.
Fiil çekimlendiğinde de kökü korunur: döndürdü, döndürecek, döndürmüş, döndürüyor. “Dönderdi” ve “dönderecek” biçimleri standart değildir.
Bazı ağızlarda döndürmek fiilindeki ü sesi eye yaklaşabilir ve kelime “döndermek” biçiminde söylenebilir. Bölgesel telaffuz standart yazımı değiştirmez.
“Arabayı geri dönderdi.” yerine “Arabayı geri döndürdü.”; “sayfayı döndermek” yerine “sayfayı döndürmek” yazılmalıdır. Türemiş biçimler de döndürücü ve döndürülmek şeklindedir.
Döndürmek ile dönmek farklı görevlerde kullanılır. “Tekerlek döndü” cümlesinde hareket kendiliğinden, “tekerleği döndürdü” cümlesinde ise bir öznenin etkisiyle gerçekleşir.
“Geri döndürmek” iki ayrı kelime hâlinde yazılır. “Geridöndürmek” biçimi doğru değildir.
Kelimeyi dinleyerek öğrenin.
Geri bildiriminiz bizim için değerli.
Yorumlar
Görüşlerinizi paylaşın veya diğer okuyucuların yorumlarını inceleyin.