“Zehretmek” mi “zehir etmek” mi?

  • Doğru Yazım Zehretmek
  • Yanlış Yazım zehir etmek

Doğru yazım “Zehretmek” şeklindedir. “zehir etmek” yazımı bu kullanım için yanlıştır.

Zehretmek Nasıl Yazılır?

Zehretmek, bir olayı veya zamanı tatsız hâle getirmek, bir kimseyi üzmek, bunaltmak ya da yaşamını çekilmez duruma sokmak anlamlarında kullanılan bir fiildir. Sözcük çoğunlukla mecaz anlamıyla karşımıza çıkar.

Bu fiilin doğru yazımı “zehretmek” şeklindedir. “Zehir etmek” yazımı yanlıştır. Yardımcı fiille birleşirken kelimenin yapısında ses düşmesi meydana geldiği için sözcük bitişik yazılır.

“Gününü zehretmek”, “hayatı zehretmek”, “tatili zehretmek” ve “ortamı zehretmek” gibi kullanımlarda fiil tek kelime hâlinde yazılmalıdır.

Örnek Cümleler

  • Gereksiz tartışmalar güzel akşamımızı zehretti.
  • Bu kötü haber bütün tatilini zehretmişti.
  • Sürekli şikâyet ederek herkesin gününü zehretme.
  • Dedikodular çalışma ortamını kısa sürede zehretti.
  • Onun kırıcı sözleri toplantıyı tamamen zehretmiş oldu.

Yazım Kuralı

Zehretmek, “zehir” sözü ile “etmek” yardımcı fiilinin birleşmesi sırasında orta hecedeki “i” ünlüsünün düşmesiyle oluşur. Birleşme sırasında ses düşmesi gerçekleştiği için fiil bitişik yazılır.

Kelime çekimlendiğinde de bitişik yapı korunur: zehretti, zehrediyor, zehredecek, zehretmiş. Fiilin çekimli biçimlerinde yeniden “zehir” şekline dönülmez.

Sık Yapılan Hata

Kelimenin “zehir” isminden türediğinin bilinmesi, fiilin iki ayrı kelimeymiş gibi “zehir etmek” biçiminde yazılmasına neden olabilir. Ancak ses düşmesi, bu yapının bitişik yazılmasını gerektirir.

“Bütün günümüzü zehir etti.” cümlesi yazım bakımından yanlıştır. Doğru cümle “Bütün günümüzü zehretti.” şeklindedir.

Ek Bilgi

Zehretmek çoğunlukla mecaz anlam taşır ve bir olayın keyfini kaçırmayı, ortamı tatsızlaştırmayı veya bir kişiyi ciddi biçimde üzmeyi anlatır.

Bir canlıya gerçek anlamda zehirli madde verme durumunda ise çoğu bağlamda zehirlemek fiili tercih edilir. “Yemeği zehirlemek” ile “akşamı zehretmek” aynı anlamda değildir.

Yorumlar

Görüşlerinizi paylaşın veya diğer okuyucuların yorumlarını inceleyin.

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz paylaşabilirsiniz.
Yorum Yap

Yorumunuz yayımlanmadan önce kontrol edilebilir.

E-posta adresiniz yayımlanmaz. Gerekli alanlar ile işaretlenmiştir.